Renowacja spiskiej skrzyni, czyli innowacja pedagogiczna w klasie III BS

W minionym roku szkolnym 2024/2025 klasa III BS wraz z wychowawcą Mariolą Petryszak realizowała innowację pedagogiczną pt. „Dziedzictwo skrzyni. Renowacja dawnej skrzyni posażnej i historia spiskiej obrzędowości weselnej”.

Pomysł na nią zrodził się już niemal rok wcześniej, kiedy podczas tworzenia dekoracji na I Dzień Spiski na szkolnym strychu zwróciliśmy uwagę na zniszczoną skrzynię spiską, która niegdyś zapewne ozdabiała niedzicką izbę, następnie służyła jako dekoracja w szkolnym kąciku regionalnym, z czasem jednak straciła swój blask i wylądowała pośród innych nieużywanych sprzętów w szkolnym lamusie. Wtedy w luźnej rozmowie padło stwierdzenie, że szkoda, by taka skrzynia uległa zniszczeniu, że przecież moglibyśmy ją odmalować. Ten moment stał się inspiracją do stworzenia programu innowacji, której celem byłaby renowacja tejże skrzyni, ale także zapoznanie uczniów z przebogatą tradycją obrzędowości weselnej naszego regionu. Celem zadań objętych programem innowacji było też wykorzystanie praktycznego profilu kształcenia uczniów, zwiększenie poczucia sprawczości, satysfakcji i motywacji do działania, a także uwrażliwienie na wartość dawnych sprzętów.

Zaplanowane działania dzieliły się zatem na dwa etapy: część teoretyczną i praktyczną. W tej pierwszej uczniowie zapoznali się ze zwyczajami dotyczącymi „rynkowin”, „pytania” na wesele, samym przebiegiem dawnego wesela, poznali znaczenie skrzyni posażnej czy rodzaje wzornictwa spiskiego. W części praktycznej natomiast czekało na nas sporo pracy z czyszczeniem skrzyni, pozbywaniem się starej nawierzchni farby, impregnowaniem, by nareszcie pokryć ją nową warstwą farby w pięknym zielonym odcieniu, a także ozdobić wzorem nawiązującym do spiskiego wzornictwa. W ramach ćwiczeń ozdobiliśmy mini skrzyneczki, które potem stały się ozdobą naszej klasy.

Do działań praktycznych w ramach innowacji zaliczyć też można wyjścia poza teren szkoły. Odwiedziliśmy muzeum pana Józefa Iwanczaka, wzięliśmy udział w warsztatach regionalnych w Gminnym Ośrodku Kultury, gdzie uczyliśmy się tworzyć chustki drużbiarskie oraz kwiaty z bibuły i krepiny, mieliśmy też przyjemność uczestniczyć w lekcji muzealnej w XVIII-wiecznym spichlerzu należącym do Muzeum – Zespołu Zamkowego w Niedzicy, gdzie szczególną uwagę poświęciliśmy właśnie skrzyniom posażnym.

Mamy nadzieję, że podarowanie skrzyni drugiego życia sprawi, iż jeszcze przez długi czas będzie służyć społeczności szkolnej na co dzień i przy okazji różnych uroczystości.

Mariola Petryszak